باسمه تعالي

طرح درس روزانه

مشخصات كلي

نام درس:ادبيات فارسي                                               پايه: اول راهنمايي

موضوع درس: حادثه هيچگاه خبر نمي‌كند و سفر با دليجان

تعداد دانش‌آموزان: 25 نفر                                          مدت تدريس: 75 دقيقه

نام استاد: خانم دشتي                                                  تهيه كننده: ناهيد طاهري وحيد

نام درس دستور زبان فارسي                                                       پايه: اول راهنمايي

موضوع درس: اجزاي جمله را بشناسيم (1)

مدت تدريس: 45 دقيقه

هدفهاي كلي درس:

1-با مقررات عبور و مرور جهت جلوگيري از حوادث آشنا مي‌شوند.

2-با شرايط سفر در گذشته و تفاوت آنها با سفرهاي امروزي آشنا مي‌شوند.

3-با مهارت‌هاي زباني (گوش دادن، گفتن، خواندن، نوشتن) آشنا مي‌شوند.

هدفهاي جزئي درس:

1-مقررات عبور و مرور را ياد گرفته و به آن احترام بگذارند.

2-با عبداله مستوفي آثارش آشنا شوند.

3-با كتاب شرح زندگاني من و نثر آن آشنا و به مطالعه آن علاقه‌مند گردند.

4-معني لغات جديد درس را فرا گيرند.

5-پيام‌هاي آموزشي درس را درك كنند.

6-فعاليتهاي پيش‌بيني شده را به خوبي انجام دهيد.

هدفهاي رفتاري:

1-در مورد مقررات عبور و مرور توضيح دهد. (شناختي – دانش)

2-وسايل حمل و نقل امروزي و قديمي را مقايسه كنند (شناختي – درك و فهم)

3-داوطلبانه در بحث و پرسش كلاس شركت كنند (عاطفي- پاسخ دادن)

4-متن درس را به درستي بخوانند. (مهارتي- عادي شدن عمل)

5-مفهوم لغات درس را بيان كنند. (شناختي – درك و فهم)

6-نگرش مثبت به چهره‌هاي ادبي پيدا كنند. (عاطفي و ارزشگذاري)

7-تكاليف داده شده را بدرستي انجام دهند. (مهارتي- اجراي مستقل عمل)

رفتار ورودي:

1-تا حدودي با مقررات عبور و مرور از طريق خانواده و رسانه‌ها آشنايي دارند.

2-در مورد سفر در عصر حاضر مطالبي را مي‌دانند.

3-تفاوت نثر امروز قديم را مي‌دانند.

نحوه شروع: با سلام و خواندن شعر (به نام او كه نامش بهترين است-خداي آسمانها و زمين است) كلاس را شروع مي‌كنيم و معمولا مناسب مربوط به هفته را گرامي مي‌داريم. سپس غيبت‌ها را توسط نماينده كلاس كنترل مي‌كنيم. تكاليف مربوط به درس گذشته را كنترل كرده و دانش‌آموزاني كه پيشرفت داشته تشويق مي‌كنيم و در مورد دانش‌آموزان كم كار تذكرات لازم داده مي‌شود.

سئوال از درسهاي گذشته و ارزشيابي تشخيصي: قبل از ارزشيابي تشخيصي سئوالاتي از در گذشته مي‌پرسيم و سپس نمونه‌اي از سئوالات زير را جهت شروع درس جديد از بچه‌هاي مي‌پرسيم.

1-براي رفت و آمد و انجام كارهاي روزمره مجبور به انجام چه كاري هستيم؟

2-چگونه مي‌توانيم از خطرات تصادف جلوگيري كنيم؟

3-امروزه جهت رفت و آمد از چه وسايلي استفاده مي‌شود. نام ببريد.

ايجاد انگيزه و معرفي درس جديد:

1-درس حادثه خبر نمي‌كند: جهت ايجاد انگيزه در اين درس يك خاطره از تصادف يكي از دانش‌آموزان تعريف مي‌كنيم كه بر اثر بي‌دقتي مجروح شده بود. و سپس دانش‌آموزان را بسوي درس جديد هدايت كرده و عنوان درس را روي تابلو مي‌نويسيم.

2-درس سفر با دليجان: جهت ايجاد انگيزه در اين درس با يك سئوال شروع مي‌كنيم به اين صورت كه شما براي رفت و آمد به مدرسه و مكانهاي مختلف از چه وسيله‌اي استفاده مي‌كنيد يا براي مسافرت به شهرهاي دور يا كشورهاي ديگر از چه وسيله حمل و نقلي استفاده مي‌كنيد. پاسخ‌هاي دانش آموزان  را كامل مي‌كنيم و به آنها مي‌گوئيم كه درس امروز در رابطه با سفري است كه وسيله‌ي آن با وسايلي كه شما نام برديد تفاوت دارد و سپس عنوان درس را روي تابلو مي‌نويسم.

ارائه درس جديد: (سفر با دليجان)

معلم توضيح مختصري در مورد عبدالله مستوفي و آثارش مي‌دهد و كتاب شرح زندگاني من را به آنها نشان مي‌دهد و ميگويد كه اين درس از كتاب مورد نظر نوشته شده و در مورد درس توضيح خلاصه‌اي مي‌دهد و ميگويد سفر با دليجان شرايط سخت سفر در گذشته را براي ما بيان مي‌كند. و سپس از دانش‌آموزان مي‌خواهد بصورت گروهي متن را پيش خواني كرده و معني لغات مشكل را از واژه‌نامه پيدا كنند. بعد از اين كه فعاليت دانش‌آموز در زمان تعيين شده تمام شده از آنها سئوالهايي مي‌پرسد. سئوالات توسط دانش‌آموزان پاسخ داده مي‌شود و پاسخ‌هاي آنها توسط معلم با تصويرهايي كه قبلا آماده كرده تكميل مي‌شود. سپس متن كتاب توسط دانش‌آموزان بصورت بلند خوانده مي‌شود و نكات دستوري كه قبلا فرا گرفته‌اند در هنگام رو‌خواني درس از بچه‌ها پرسيده مي‌شود مثلا (هر عبارت كه خوانده مي‌شود چند جمله دارد تعداد جمله‌ها مشخص شود) «لازم به ذكر است درس حادثه هيچگاه خبر نمي‌كند هم به صورت همياري و مشاركت تدريس مي‌شود كه به علت طولاني شدن از نوشتن آن خودداري شده»

جمع‌بندي و نتيجه‌گيري: در اين قسمت از دانش‌آموزان كمك مي‌گيريم. به اين صورت كه از آنها مي‌خواهيم خلاصه هر درس را توضيح دهند و نتيجه‌اي كه از آنها درس گرفته‌اند بيان كنند و نظر دانش‌آموزان ديگر را بررسي كرده و جمع‌بندي و نتيجه كاملي را در چند سطر تكميل مي‌كنيم.

ارزشيابي پاياني: چند نمونه از سئوالاتي كه بر روي برگه نوشته‌ايم به گروه‌ها داده و از آنها مي‌‌خواهيم كه پاسخ دهند. گروه‌هايي كه بهترين پاسخ را داده‌اند تشويق مي‌كنيم و پاسخ‌هاي غلط راتوسط بچه‌ها تصحيح مي‌كنيم.

تعيين تكليف:

1-تكليف فردي : انجام تمرينهاي كتاب در منزل و نوشتن تاريخ ادبيات درس فوق در دفتر مربوط

2-تكليف گروهي:

گروه اول: مطالبي را در مورد مقررات عبور و مرور بصورت نوشته يا تصوير آماده كنيد.

گروه دوم:مطالب آماده شده توسط گروه را بصورت روزنامه ديواري تهيه كرده و در كلاس نصب كنيد.

گروه سوم: مطالبي در مورد زندگي، آثار و كارهاي با ارزش نويسندگان معاصر كه تا كنون آشنا شده‌ايد تهيه كنيد.

گروه چهارم: مطالب تهيه شده را به صورت جدولي آماده و در كلاس نصب كنيد.

3-تكليف خلاق: با تهيه كتاب مناسب از كتابخانه مدرسه يا مكان‌هاي ديگر داستانهايي از سفر در زمان قديم را بخوانيد و آن را با نثر امروزي باز نويسي كنيد.

«خدايا توفيق عمل صالح و كار شايسته به ما عنايت فرما»

دستور زبان 3

هدف كلي:

با يكي از اجزاي جمله به نام مسند آشنا مي‌شوند.

هدفهاي جزئي:

1-با فعل‌هاي ربطي آشنا مي‌شوند.

2-با جملات ربطي و روش شناخت آنها آشنا مي‌شوند.

3-با نقش مسند در جمله آشنا مي‌شوند.

هدفهاي رفتاري:

1-تفاوت جملات ربطي و غيرربطي را توضيح دهند. (شناختي درك و فهم)

2-نقش مسند را در جمله بيان كنند. (شناختي-دانش)

3-اجزاي جمله را بشناسند و آن را مشخص كنند. (مهارتي- اجراي مستقل عمل)

4-تمرين‌هاي داده شده را با علاقه انجام دهند. (عاطفي-پاسخ دادن)

مدل كلاس: سنتي

روش تدريس: توضيحي – تمرين و تكرار

وسايل آموزشي: استفاده از كتاب – گچ و تخته پاك كن و تابلو كلاس

رفتار ورودي : 1-اهميت زبان فارسي و قواعدش را مي‌دانند.

2-در سالهاي گذشته و درسهاي قبل با نهاد – فعل و جمله آشنا شده‌اند.

3-كلمات ربطي مثل (و ، تا ، كه ....) و نقش آنان را در جمله مي‌دانند.

نحوه شروع: با سلام و خواندن شعر(به نام خدايي كه جان آفريد- سخن گفتن اندر زبان زبان آفريد)كلاس را شروع مي‌كنيم- غيبت را كنترل مي‌كنيم.تكاليف مربوط به درس گذشته دستور را بررسي كرده و اشكالات آنهارا بر طرف مي‌كنيم.

ارزشيابي تشخيصي: عبارتي را روي تابلو نوشته و از دانش‌آموزان مي‌خواهيم تعداد جملات آن را مشخص كنند و سپس از آنها مي‌خواهيم فعل‌ها را نيز مشخص كنند.

ايجاد انگيزه و معرفي جديد: يك جمله ناقص مانند نمونه (هوا است) روي تابلو مي‌نويسيم و از دانش‌آموزان مي‌خواهيم آن را با صداي بلند بخوانند سپس آنها مي‌گويند كه اين جمله معناي كاملي ندارد بايد با كلمه‌ي ديگري مثل (گرم، سرد...) كامل شود. معلم كلمه سرد را در جاي مناسب جمله قرار مي‌دهد و مي‌گويد كلمه سرد مسند است و عنوان درس را پاي تابلو مي‌نويسد.

ارائه درس جديد:( آشنايي با مسند)معلم جملاتي كه از نهاد و فعل تشكيل شده پاي تابلو مي‌نويسد و توضيح مي‌دهد كه بعضي از جملات از نهاد و فعل تشكيل شده و ادامه‌ مي‌دهد كه بعضي از جملات علاوه بر اين دو جز اجزاي ديگري نيز دارند مانند درخت سبز است كه بدون وجود آن جز معني جمله كامل نيست. در اين جمله سبز را به درخت نسبت داده‌ايم هر گاه در جمله فعلهاي ربطي (نسبتي) مثل بود- شد – است بيايد نياز به مسند داريم كه جمله را كامل كند مثل هوا سرد است- كلاس گرم شد كه در جملات ذكر شده سرد را به هوا و گرم را به كلاس نسبت داده‌ايم. براي شناخت مسند در جملات از عبارت پرسشي چه جور يا چه چيز استفاده مي‌كنيم پاسخ ما مسند است. مثلا درخت سبز است مي‌گوييم درخت چه جور است؟-(سبز) كلمه سبز مسند است. در جملاتي كه افعال ربطي وجود داشته باشد هميشه مسند داريم. مسند كلمه‌اي است كه به نهاد نسبت داده مي‌شود بوسيله يك فعل ربطي (نسبتي) و سپس نمونه‌هايي را تمرين و تكرار مي‌كنيم و از دانش‌آموزان مي‌خواهيم مثال‌هايي مختلف بزنند و آن را مشخص كنند.

جمع‌بندي و نتيجه‌گيري: اين قسمت توسط دانش‌آموزان انجام مي‌شود. و پاسخ‌هاي آنان تكميل مي‌گردد.

ارزشيابي پاياني: نمونه‌هايي از جملات ربطي روي تابلو مي‌نويسيم و از دانش‌آموزان ميخواهيم آنرا در دفتر تمرين نوشته و اجزاي آن را مشخص كنند.

تعيين تكليف:

تمرين‌هاي مربوط به درس را انجام دهند.

از متن درس هشت جملات ربطي و اجزاي آن  را مشخص كنند.